Od początku ludzkości produkcja, kontrola i wykorzystanie ognia były decydującymi czynnikami w ewolucji gatunku ludzkiego. Pierwsza era energetyczna rozpoczęła się ponad 300 000 lat temu, kiedy to ludzkość zaczęła wykorzystywać energię uzyskaną z ognia poprzez spalanie biomasy. Dzięki kontroli nad tą potężną energią, ludzie kształtowali przestrzeń, którą zajmowali, a także formowali siebie zarówno na poziomie fizycznym, poznawczym oraz społecznym.

W okresie neolitu ogień miał decydujące znaczenie dla powstania i ekspansji społeczeństw pasterskich oraz odegrał kluczową rolę w zmianie krajobrazów Europy. Tradycyjne, wiejskie, rdzenne lub autochtoniczne wykorzystanie ognia współistnieje z naturalnymi pożarami od momentu zasiedlenia kontynentu europejskiego przez człowieka. Pożary związane z tradycyjnymi społecznościami stworzyły zróżnicowany krajobraz. W tych społecznościach, znanych jako tradycyjne, wiejskie i autochtoniczne, tradycyjne sposoby użycia ognia są nadal praktykowane w różnych celach: odnawianie pastwisk, wylesianie w celu otwarcia nowych obszarów pastwiskowych i upraw rolnych, wspomaganie i ułatwianie polowań, zarządzanie biomasą i redukcja paliwa i zagrożenia pożarowego, stymulowanie owocowania, kontrola szkodników i chorób, kontrola dzikich zwierząt, rozbudowa terenów mieszkalnych lub cele kulturowe i obrzędowe.

Na przestrzeni wieków, choć te sposoby użycia ognia miały na celu utrzymanie systemu przetrwania dla społeczności ludzkich, przyniosły również korzyści dla ochrony bioróżnorodności i utrzymania krajobrazów. Ogień może odgrywać zarówno negatywną, jak i pozytywną rolę dla społeczności ludzkich i ekosystach, w zależności od tego, jak, kiedy i gdzie występuje.

Wraz z nadejściem industrializacji w Europie, od XVIII wieku rozpoczął się proces zmian społeczno-ekonomicznych, które stopniowo wywarły silny wpływ na obszary wiejskie, takich jak migracja ludności wiejskiej do ośrodków miejskich, mechanizacja i intensyfikacja rolnictwa, wprowadzenie nawozów nieorganicznych oraz zmiany w systemach własności (prywatyzacja gruntów wspólnotowych). Nowe społeczeństwa, zasadniczo miejskie i zurbanizowane, mają silny wpływ na obszary wiejskie, co skutkuje wykluczeniem ognia z krajobrazu, a w efekcie zniekształciło znaczenie ognia antropogenicznego w procesach ekologicznych ekosystemów przystosowanych do ognia i od niego zależnych.

Od lat 70. XX wieku, poprzez adaptację szkoleń z zakresu kontrolowanego użycia ognia, praktykowanego w USA, ogień został ponownie wprowadzony do europejskich lasów jako narzędzie zarządzania paliwem poprzez technikę kontrolowanego wypalania, promowaną głównie przez instytucje państwowe mające wpływ na zarządzanie lasami i walkę z pożarami lasów.

Kumulatywne zmiany, które zaszły na obszarach wiejskich terytoriów europejskich, doprowadziły do pożarów lasów, które zachowują się inaczej niż w przeszłości, na co wpływa kombinacja zmian klimatycznych (globalne ocieplenie i zmiany wzorców opadów) oraz zmian w krajobrazie (fragmentacja, porzucenie dawnych praktyk i zaprzestanie użytkowania gruntów), które nasilają się od czasów pierwszej rewolucji przemysłowej.

W ciągu zaledwie dwóch wieków zniszczono cały złożony system tradycyjnego użycia ognia, który opierał się na praktykach rozwijanych od okresu neolitu, bazujących na zrównoważonym zarządzaniu zasobami, gdzie ogień był wszechstronnym narzędziem do najbardziej zróżnicowanych celów, sprzyjającym utrzymaniu krajobrazów.
Obecnie sezony pożarów lasów w Europie stają się dłuższe i bardziej intensywne, stopniowo obejmując całe terytorium europejskie. W tym kontekście zmian konieczne jest ponowne wprowadzenie ognia do krajobrazu jako sposobu na złagodzenie skutków wielkich i destrukcyjnych pożarów, które co roku dotykają ten obszar.

Rewitalizacja tradycyjnej wiedzy i praktyk związanych z ogniem staje się ważną strategią adaptacji do zagrożeń związanych z pożarami lasów. Dlatego niezwykle istotne jest ponowne wprowadzenie kontrolowanego wypalania (tradycyjnego lub technicznego) do zarządzania gruntami, siedliskami i zasobami społeczności wiejskich oraz zwiększenie odporności europejskich krajobrazów na skutki zmian klimatycznych i potencjalne zagrożenia z nich wynikające.