• Το έργο είναι μεγάλης κλίμακας και μακράς διάρκειας. Προβλέπει ανοικτή εξόρυξη, γεωτρήσεις και ανατινάξεις, επίπλευση μεταλλεύματος, εγκαταστάσεις εξορυκτικών αποβλήτων και συναφείς υποδομές για διάστημα 35 ετών, σε έκταση παραχώρησης 275,34 εκταρίων, από τα οποία τα 117,9 εκτάρια θα υποστούν άμεση καταστροφή.
• Το έργο χωροθετείται σε μια εξαιρετικά ευαίσθητη οικολογικά περιοχή. Η θέση του συνδέεται με τον Ασπροπόταμο και τους παραποτάμους του, όπως το Άρπα Ντερέ και το Κοκάρτζα Ντερέ, γεγονός που καθιστά την περιοχή ιδιαίτερα ευάλωτη ως προς τα νερά, τη διάβρωση και τη συνοχή του τοπίου.
• Το έργο εμπίπτει σε δύο περιοχές Natura 2000 — BG0001032 “Rodopi–Iztochni” και BG0002019 “Byala Reka” — και επηρεάζει μια περιοχή εξαιρετικά υψηλής φυσικής αξίας. Σύμφωνα με την ίδια την τεκμηρίωση του έργου, απειλεί άμεσα τα μόνα δύο αναπαραγωγικά ζευγάρια του παγκοσμίως απειλούμενου ασπροπάρη, καταστρέφοντας τον χώρο φωλεοποίησής τους. Με αυτόν τον τρόπο υπονομεύει άμεσα τους στόχους διατήρησης της προστατευόμενης περιοχής Byala Reka, καθώς και το Εθνικό Σχέδιο Δράσης της Βουλγαρίας για την προστασία του ασπροπάρη για την περίοδο 2023–2032.
• Οι υδάτινοι πόροι στην περιοχή είναι περιορισμένοι. Το έργο προβλέπει υδροληψία από το Άρπα Ντερέ, παρότι τα έγγραφα του ίδιου του έργου αναφέρουν χαμηλή διαθεσιμότητα νερού, ασθενή τροφοδοσία των υπόγειων υδάτων και περιόδους κατά τις οποίες η ροή του ποταμού πέφτει κάτω από το απαιτούμενο οικολογικό ελάχιστο. Αυτό είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό σε μια περιοχή που ήδη πλήττεται από ξηρασία και θέτει σε κίνδυνο το μέλλον των υδάτινων πόρων σε ολόκληρη τη λεκάνη του Ασπροποτάμου.
• Το έργο προβλέπει επίσης τη χρήση επικίνδυνων χημικών ουσιών. Στην τεκμηρίωση αναφέρονται αντιδραστήρια επεξεργασίας μεταλλεύματος όπως MIBC, PAX, θειικός χαλκός, υδροθειούχο νάτριο και άλλες ουσίες, που αυξάνουν τον κίνδυνο για τα νερά, τα εδάφη, τη διαχείριση αποβλήτων και την ασφάλεια σε περίπτωση ατυχήματος.
• Η υπόθεση έχει και σαφή διασυνοριακή διάσταση. Στο πλαίσιο της διαδικασίας Εκτίμησης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, στάλθηκε σχετική κοινοποίηση προς την Ελληνική Δημοκρατία και οι ελληνικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι επιθυμούν να συμμετάσχουν ως επηρεαζόμενο μέρος. Στα ίδια τα έγγραφα επισημαίνεται ότι δόθηκε ιδιαίτερη βαρύτητα στο ζήτημα των υδάτων.
• Υπάρχει επίσης κίνδυνος για την πολιτιστική κληρονομιά και τα τοπικά μέσα βιοπορισμού. Στις εκτάσεις των χωριών Ροζίνο και Γκουγκούτκα έχουν καταγραφεί αρχαιολογικοί χώροι, εκ των οποίων τέσσερις βρίσκονται σε άμεση γειτνίαση με την περιοχή της παραχώρησης. Η περιοχή παραμένει ελλιπώς μελετημένη και είναι πιθανό να επηρεαστούν και μη καταγεγραμμένοι αρχαιολογικοί χώροι από μελλοντικές ερευνητικές ή εξορυκτικές δραστηριότητες. Παράλληλα, το έργο απειλεί παραδοσιακά μέσα βιοπορισμού που συνδέονται με τη γη, το νερό και το διατηρημένο φυσικό περιβάλλον της κοιλάδας του Ασπροποτάμου.
• Το έργο αυτό απειλεί το μακροπρόθεσμο δημόσιο συμφέρον. Οι κίνδυνοι για τη φύση, τους υδάτινους πόρους, τις τοπικές κοινωνίες και την πολιτιστική κληρονομιά είναι πολύ μεγαλύτεροι από οποιοδήποτε πρόσκαιρο οικονομικό όφελος μπορεί να προκύψει από την εξόρυξη.
• Η πλήρης τεκμηρίωση της επενδυτικής πρότασης «Εξόρυξη και επεξεργασία πολυμεταλλικών μεταλλευμάτων από το κοίτασμα Ροζίνο, περιοχή Τίντιαβα, Δήμος Ιβαΐλοβγκραντ, Περιφέρεια Χάσκοβο», με φορέα την “Tintyava Exploration” AD, είναι διαθέσιμη στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Υδάτων της Βουλγαρίας.

Τα αιτήματά μας

• Άμεση παύση όλων των διαδικασιών για την προτεινόμενη εξορυκτική δραστηριότητα στην προστατευόμενη περιοχή “Byala Reka”.
• Θέσπιση σαφούς απαγόρευσης της ανοικτής εξόρυξης σε προστατευόμενες περιοχές του ευρωπαϊκού δικτύου Natura 2000.

Αφού υπογράψετε την αναφορά, μην ξεχάσετε να επιβεβαιώσετε την υπογραφή σας μέσω του συνδέσμου που θα λάβετε στο email σας.
Φωτογραφία: Ivo Danchev